مطالعات فضای مجازی

فیلم تعقیب اینترنتی محصول سال 2000 کشور آمریکاست که به کارگردانی جو چپل و بازیگری اسکیت اولریچ و راسل وونگ ساخته شده است .
در این فیلم هکری به نام کوین پی به اطلاعاتی می برد که بر مبنای آن می توانبه راحتی به شنود تماس های تلفنی پرداخت . در ادامه وی با فردی به نام تسومو آشنا می شود که کد نوکیا تل را برای شنود تماسها در اختیار دارد. کوین با هک کردن کامپیوتر وی برای دستیابی به این کد تمامی فایلهای او را می دزدد. تسومو برنامه ای به نام کانتمپت نوشته است که می تواند در برنامه های یک کشور هم اختلال ایجاد کند و این برنامه با فایلهای دزدیده شده به دست کوین می افتد.
از سوی دیگر کوین به علت سوءاستفاده از آزادی مشروط تحت تعقیب پلیس قرار دارد اما از آنجا که کوین با دزدی از اشتراک دیگر کاربران وارد اینترنت می شود پلیس قادر به پیدا کردن او نیست. در نهایت پلیس و تسومو توانستند پس از دو سال با ردیابی تماس ها و امواج او را بیابند و تسومو توسط یک شبیه ساز مخابراتی هنگامی که کوین لحظاتی قبل از دستگیری توسط پلیس قصد آپلود کردن کانتمپت را داشت، فایلها را دریافت نمود. کوین بازداشت شد و تسومو کانتمپت را از بین برد اما هنگامی که کوین در زندان بود و چنین گمان می رفت که ماجرا ختم شده است ، حساب تسومو هک شد و علاوه بر خالی شدن حساب او پیام " کوین را آزاد کن!" بر صفحه نمایش داده شد. کوین سال 2000 آزاد شد.
این فیلم کشور امریکا را به تصویر کشیده است کشوری که اینترنت بیشترین گسترش را در آن پیدا کرده است اما در عین حال مردم عادی چندان با فعالیت هکرها و نا امنی های موجود در فضای اینترنتی آگاه نبودند.
این فیلم را می توان به سری فیلم هایی که سعی در به تصویر کشیدن تحولات ناشی از گسترش تکنولوژی و فضای مجازی می پردازند دانست.
شخصیت اصلی این فیلم که کوین نام داشت چهره ای کاملا معملی و آرام داشت و این شاید به این نکته اشاره دارد که در فضای مجازی نمی توان به راحتی پی به هویت واقعی افراد برد و کاربران را شناخت. وی فردی تنها است که این امر نیز می تواند به تنهایی ناشی از فعالیت در فضای مجازی اشاره کند، فضایی که انسان را به باهمان تنها تبدیل می کند.
در فیلم چندین بار از واژه های مبنی بر دانستن استفاده می شود که اشاره ای است به دسترسی آزاد کاربران به اطلاعات. هم چنین کوین چند بار واژه ی مافیا را به کار می برد و گویی اشاره به این نکته است که قدرتهایی که مدیریت اینترنتی را به عهده دارند به راحتی می توانند به تمامی اطلاعات مورد نیاز خود دست یابند و مانع آگاهی دیگران از برخی اطلاعات گردند به نحوی که این قدرت ها شبکه ای مافیایی را تشکیل داده اند.
فیلم می خواست بیان کند که گرچه به ظاهر عموم مردم چنین می پندارند که فضای مجازی فضایی رها و به دور از کنترل و نظارت قدرت هاست اما در حقیقت فضای مجازی فضایی است که با ارتباط تنگاتنگ با فضای واقعی می تواند عمل کند و همین امر موجب می شود که به راحتی بتوانکاربران به ظاهر ناشناس این فضا را شناسایی نمود هم چنین این فضا ، فضای امنی که همگان فکر می کنند نیست و قدرتهای حاکم بر این فضا می توانند حتی خصوصی ترین مسائلی که در این فضا قرار می گیرد را مورد کنترل و بررسی قرار دهند.

فیلم تعقیب اینترنتی که در آن با استفاده از اینترنت می توانند هکری را ردیابی کرده و بازداشت نمایند، چنین نشان می دهد که فضای مجازی برخلاف تصور عموم مردم فضایی بی مرز و رها نیست بلکه این فضا نیز مانند دنیای واقعی چارچوب هایی دارد که خاص این فضاست با این تفاوت که مرزها و چارچوبهای این فضا شاید برای همگان شناخته شده نباشد و تنها متخصصان این عرصه می توانند بر این قالبها دسترسی و کنترل داشته باشند.
می توان گفت در این فیلم بیننده به نحوی شاهد زیرساختهای فضای مجازی است:
1- حافظه مجازی: در این فیلم می بینیم که با برنامه ای تحت عنوان  Contempt می توان به همه ی اطلاعات یک شهر یا حتی یک کشور دسترسی پیدا کرد. این حجم از اطلاعات تنها در حافظه ی مجازی می تواند ذخیره شود و هیچ حافظه ی آنالوگی قادر به حفظ این همه اطلاعات نخواهد بود.
2- دیجیتالی بودن: در این فیلم می بینیم که هکر می تواند به راحتی در اطلاعات دخل و تصرف کند و به راحتی رمز های امنیتی را بیابد و آن ها را تغییر دهد. این امکان گرچه در جهان واقعی نیز هست اما در فضای مجازی و با دیجیتال بودن آن ها، امکان تغییر و دخل و تصرف به مراتب ساده تر گشته است. هم چنین به علت دیجیتال بودن، سرعت بسیار بالا می رود.
3-  تعاملی بودن: در این فیلم بارها و بارها ارتباط با واسطه ی شخصیت اول فیلم(هکر) را با دوستش می بینیم، هم چنین مرتبا ارتباط او با کامپیوتر دیده می شود.
4- هایپرتکست بودن: در فیلم این ویژگی را می توانیم هنگام کار کاربران و هکرها بر صفحه مانیتورشان مشاهده کنیم. دسترسی به صفحات متعدد و اطلاعات بی شمار در آن واحد و بر یک نمایشگر شاید نوعی به تصویر کشیدن این ویژگی فضای مجازی است.
5- واقعیت مجازی بودن: شاید بتوان گفت در این فیلم واقعیت و دنیای مجازی به خوبی به هم گره خورده اند. در این فیلم فضای مجازی کاملا به عنوان واقعیتی تاثیرگذار در دنیای خارج پذیرفته شده است و دنیای واقعی نیز با فضای مجازی چنان گره خورده که گویی جدایی از آن ناممکن است.
6- غیر مرکزی بودن: این ویژگی نیز در فرار دو ساله ی هکر به خوبی دیده می شود. هکر که فردی عادی است به راحتی توانسته است مسئولین کشور را به بازی بگیرد و با تغییر مکان های پیاپی و استفاده از کامپیوترهای متفاوت به راحتی از دست پلیس و ماموران دولت فرار کند.

در این فیلم آنچه بیش از همه جلب توجه می کرد ارتباط و پیوند ناگسستنی دو دنیای مجازی و واقعی است. هکر برای دسترسی به اطلاعات مورد نظرش، نیازمند این است که با نامهای گوناگون و جعلی به مدارک و اطلاعات مکتوب برخی مؤسسات و ادارات دست یابد. هم چنین مجبور است از خط تلفن استفاده کند.
از سوی دیگر در قسمتی از فیلم می بینیم که هکر آب، برق و گاز خانه ی فردی را می تواند قطع کند. هم چنین می بینیم که هراس از دسترسی به برنامه Contempt به خاطر آن است که اطلاعات موجود در این برنامه می تواند در یک شهر یا کشور اختلال ایجاد کند. به علاوه تخلف در فضای مجازی، تعقیب و مجازات در دنیای واقعی را به دنبال دارد و این تعقیب با استفاده از ردیابی و بررسی فعالیتهای هکر در فضای مجازی می باشد.
همان طور که بیان شد در این فیلم می توان به خوبی تاثیرات متقابل دنیای واقعی و مجازی را بر یکدیگر دید.

نکته ی دیگری که می توان گفت مربوط به قسمتی از فیلم است که هکر بیان می کند "همه ی دنیا حق دارند بدانند" و این شاید اشاره ای دارد به اثر بزرگ فضای مجازی در رابطه با امکان دسترسی همگان به حجم بالایی از اطلاعات. چراکه بیان می کند همه ی دنیا!

امروزه با رشد و گسترش پر شتاب تکنولوژی های ارتباطی این امکان فراهم آمده است که بسیاری از نیازهای بشر در فضای مجازی پاسخ داده بشود. چراکه این فضا به علت دیجیتال بودن دارای ظرفیتهای زیادی است که دنیای واقعی از آنها بی بهره است. شاید بتوان مهمترین این ظرفیتها را شکستن بعد زمان و مکان دانست. این ویژگی این امکان را به آدمی می دهد که با دسترسی به اینترنت به جهانی نامحدود وارد شود و در این دنیای مجازی زندگی جدیدی را در کنار زندگی واقعی آغاز نماید. این فضایی است که با توجه به شرایط جهان امروز اجتناب از آن تقریبا ناممکن بوده و زندگی مجازی و واقعی همچون دنیای مجازی و واقعی در کنار یکدیگر ادامه می یابند.
باید توجه داشت که این فضای جدید تنها راه دستیابی به اطلاعات یا سرگرمی نیست بلکه می توان با توجه به قابلیتهای بالای آن به حل بسیاری از مشکلات پرداخت، مشکلاتی که به دلیل محدودیتهای جهان واقعی و کمبود امکانات آن به وجود می آید.
یکی از مشکلاتی که می توان از فضای مجازی در حل آن یاری گرفت مشکلات کلان شهرهاست. چراکه تمرکز تعداد زیادی از افراد طبیعتا نیازمند خدمات رسانی و پاسخ گویی بیشتر خواهد بود و اگر مسئولین بخواهند از ظرفیتهای دنیای واقعی استفاده کنند، اگر نه امروز، قطعا در آینده ای نه چندان دور با مشکلات فراوانی روبه رو می شوند. چراکه علاوه بر جمعیت زیاد کنونی شهرها، رشد تصاعدی جمعیت را هم باید مورد توجه قرارداد.
در رابطه با شهر تهران شاید بتوان گفت دو معضل اساسی وجود دارد: گره کور ترافیک که تاکنون حل ناشدنی نموده و آلودگی هوا که بحث و سخنهای بسیاری را در دولت، مجلس و.... به دنبال داشته و حتی در مواردی منجر به مرگ بیماران تنفسی و افراد سالخورده شده است.
برای حل این معضلات شاید بهترین گزینه استفاده از فضای مجازی باشد چراکه هر دو این مشکلات در نتیجه ی طردد زیاد اتومبیلهاست و با توجه به شکسته شدن بعد مکان توسط تکنولوژیهای ارتباطی به راحتی می توان این مشکلات را برطرف نمود   

                                                                                
عنصر شهری که من مجازی کردن آن را پیشنهاد می دهم مدرسه است.( گرچه به گفته ی گذشتگان در رابطه با نفس استاد معتقدم!!!)
 شاید بتوان گفت یکی از دغدغه های مهم روز اول مهر ماه ترافیک سنگین آن است که امسال شاهد بودیم دولت برای جلوگیری از این ترافیک ساعات کار ادارات و بانکها را تغییر داد که اعتراضاتی را هم در پی داشت.
طبق آمار سایت آموزش و پرورش 1346075دانش آموز و 54669 معلم رسمی در شهر تهران وجود دارند و باید توجه داشت این آمار معلمان غیر رسمی و کارکنان دفتری و خدماتی مدارس را در بر نمی گیرند. و روشن است این آمار بالا حمل و نقل شهری زیادی را به دنبال خواهد داشت .
مدرسه ی مجازی می تواند فضایی باشد که کلاسهای درس، منابع درسی، امکان گفتگو بین دانش آموز و معلم و پاسخگویی آنلاین به سوالات دانش آموزان ، امکان مشاهده وضعیت تحصیلی دانش آموزان و امکان برقراری راحت و مداوم بین اولیا و مربیان را فراهم سازد. این مدرسه می تواند دارای سه بخش مجزا مربوط به دانش آموزان،‌معلمان و اولیا باشد و هر یک از آن ها با رمز خود بتوانند وارد قسمت مربوط به خود شوند.
مدرسه ی مجازی علاوه بر کاهش حمل و نقل شهری و در نتیجه کاهش ترافیک و آلودگی هوا، می تواند مزایای دیگری نیز به دنبال داشته باشد. مزایایی چون جلوگیری از اتلاف انرژی و زمان دانش آموزان و معلمان در راه خانه تا مدرسه و ساعتهای خالی بین کلاسها، هم چنین مدرسه ی مجازی می تواند موجب شود کودکان و نوجوانان زمان بیشتری را در خانه و در کنار خانواده باشند در نتیجه خانواده می تواند بیشتر در تربیت فرزند خود دخالت داشته باشد، امری که بسیاری از کارشناسان تربیتی نسبت به کاهش آن در سالهای اخیر هشدار داده اند و ثمره ی آن را می توان در اختلافات بیش از حد فرزندان با والدین مشاهده کرد.
امتیاز دیگری که مدرسه ی مجازی می تواند داشته باشد در رابطه با زمانی است که دانش آموزان به دلیل بیماری یا مسافرت یا... نمی توانند در کلاس درس حضور یابند. در مدرسه ی مجازی هیچ دانش آموزی کلاس درس را از دست نخواهد داد چرا که امکان استفاده از کلاس در هر جایی که امکان اتصال به اینترنت فراهم شود، ممکن خواهد بود به علاوه کلاسها می توانند به صورت آف لاین در اختیار دانش آموز قرار بگیرد و هر دانش آموز به نسبت استعداد و توانایی خود می تواند هر درس را چندین بار تکرار کند تا نکات مبهم درس برایش روشن شود.
هم چنین کلاسهای مجازی می توانند به راحتی به صورت چند رسانه ای برگزار شوند و معلم می توانند اطلاعات جانبی بسیاری را در قالب تصاویر، فیلم، مقاله، کتاب الکترونیکی، سایتهای اینترنتی و... در رابطه با موضوع درس به دانش آموز معرفی یا ارائه کند.
این مدرسه از آن جا که امکان ذخیره سازی کلاسها را به راحتی فراهم می کند مسئولین مدرسه و اولیاء دانش آموزان می توانند نظارت بهتری را نسبت به عملکرد معلم و مباحث مطرح شده در کلاس داشته باشند.
هم چنین می توان کتابهای درسی را به صورت کتب الکترونیک درآورد که هم متناسب با این مدرسه باشد وهم صرفه جویی عظیمی در مخارج شود چراکه هر ساله هزینه ی بسیاری صرف تولید حجم انبوهی از کتب و دفترهای مربوط به دانش آموزان می شود و با پایان سال تمامی این دفتر و کتب بی مصرف تلقی می شوند.
نکته ی دیگر در رابطه با همگانی شدن آموزش و امکان استفاده ی همه ی دانش آموزان، چه فقیر و چه غنی از معلمین خبره و عالی استفاده کنند چراکه فضای مجازی در رابطه با تکثرهای مجازی منعطف است و در کلاس مجازی هم چه 10 دانش آموز چه 100 دانش آموز تفاوتی نمی کند و می توان کلاسهایی که با مخارج دانش آموزان ثروتمند تشکیل شده به راحتی و بدون تضییع حقوق آنان، در اختیار دانش آموزانی که توان مالی چندانی ندارند هم قرار بگیرد.
هم چنین دانش آموزانی که از صحبت درجمع واهمه دارند می توانند به راحتی سؤال خود را با معلم مطرح نمایند و حتی می توانند در این امر از نامی مجازی استفاده کنند، در حالیکه این امر معمولا در فضای واقعی صورت نمی گیرد و بسیاری از دانش آموزان جسارت طرح سؤالات و اشکالات خود را ندارند.
شاید عده ای مجازی کردن مدارس را بسیار دشوار بدانند اما باید گفت این کار به ویژه در رابطه با نسل امروز که حتی خردسالان هم علاقه و توجه خاصی به مسائل کامپیوتری و تکنولوژی های نوین دارند، نباید چندان دشوار باشد. در آغاز هم می توان از خود مدارس سنتی شروع کرد به این ترتیب که در مدرسه سایت کامپیوتری آماده شود و جند کلاس درس به صورت آموزش مجازی و الکترونیکی، با حضور مسئولین مدرسه برگزار شود و در ابتدا طریقه استفاده از کلاس ها به دانش آموزان آموزش داده شود و هر دانش آموزی که با مشکل مواجه شد بتواند به صورت حضوری مشکل خود را مطرح سازد و پاسخ بگیرد و البته از آن جا که این موضوع روش نوینی در برپایی کلاس است طبیعتا مورد استقبال دانش آموزان قرار خواهد گرفت.
و پس از فراگیری چند درس به صورت مجازی و یادگیری چگونگی کار در کلاس مجازی، می توان طرح مدرسه مجازی را به طور کامل اجرا کرد. باید گفت مدرسه مجازی علاوه بر مزایایی که پیش از این بیان شد می تواند تا حدود زیادی مشکلات مربوط به مجازی سازی دیگر عناصر شهری را از بین ببرد چراکه همان طور که می دانید دوران مدرسه یکی از مهم ترین دوران های زندگی انسان است و زمانی که در این دوران دانش آموزان فرهنگ استفاده از فضای مجازی را بپذیرند، در آینده آمادگی بیشتری برای استفاده از امکانات و فضاهای مجازی دارند. هم چنین این امر موجب افزایش سواد رسانه ای در این نسل خواهد شد.
البته باید گفت در طرح مدرسه مجازی دانش آموزان باید هفته ای یک روز برای کلاسهای عملی چون ورزش، هنر، آزمایشگاه و... به مدرسه بروند تا علاوه بر یادگیری مهارتهای عملی از تعامل اجتماعی با دیگران نیز بهره مند شوند. هم چنین امتحانات برای جلوگیری از تقلب در مدرسه برگزار خواهد شد!
در رابطه با دانش آموزان پایه اول دبستان هم می توان کلاسهای حضوری برپا کرد و نحوه استفاده از کلاسهای مجازی را به آنها یاد داد و هم میتوان در هنگام ثبت نام، والدین آنها را آموزش داد تا کار با کلاس مجازی را به فرزند خود عملا بیاموزند.
در نهایت برای نگرانی و دغدغه ی والدینی که ورود به فضای اینترنت را برای فرزندان خود زود می دانند و معتقدند این فضا برای یک کودک یا نوجوان فضای مناسبی نیست می توان این امکان را فراهم آورد که مدرسه مجازی به صورت اینترانت فعالیت کند.
منبع:
www.medu.ir

ویندوز ویستا، هدیه کریسمس!
مایکروسافت در نظر دارد تا ماه نوامبر ویستا را به مشتریان خود و تا ژانویه 2007 نیز آن را برای عموم عرضه کند.
به گفته ی بیل گیتس رئیس شرکت ماکروسافت، به احتمال 80% سیستم عامل جدید این شرکت، ویندوز ویستا، در ماه ژانویه آماده ی عرضه ی عمومی خواهد بود.
بیل گیتس بیان کرد: چنانچه در نسخه ی آزمایشی ویندوز ویستا کاستی هایی مشاهده شود، زمان عرضه ی آن به تعویق خواهد افتاد.
کاربران آزمایشی ویستا برای مشخص شدن اشکال ها و نواقص این سیستم عامل به دانلود آن اقدام می کنند و به گفته گیتس اگر بازخورد استفاده آزمایشی از ویستا نشان دهد که هنوز برای عرضه آماده نیست، عرضه ی تجاری و عمومی آن به تاخیر خواهد افتاد.
بر اساس مقاله منتشره در مجله  IT Proویندوز ویستا در 7 ویرایش مختلف به بازار خواهد آمد. این سیستم عامل جدید ویندوز به دو شکل تجاری و خانگی طراحی شده است که هرکدام ویرایش های متفاوتی داشته و بخش های مختلفی از بازار را هدف قرار خواهند داد. در بخش خانگی ماکروسافت 4 ویرایش Starter ، Home Basice ، Home Permiume و Ultimate و در بخش تجاری 3 ویرایش Small Business ، Professional  و Enterprise را  عرضه خواهد کرد.
شرکت ماکروسافت اعلام کرده است برای جلوگیری از استفاده غیر قانونی از ویندوز ویستا و کپی برداری های غیر قانونی، تمامی رایانه هایی که به طور مخفیانه از این سیستم عامل ویندوز استفاده می کنند از فعالیت باز می مانند.